Szkółkarze, hodowcy i niezależni eksperci

Certyfikat jakości ADR przyznawany jest dla najbardziej odpornych odmian róż. Nadaje go niemiecka organizacja Allgemeine Deutsche Rosenneuheitenprüfung (co można przetłumaczyć jako Ogólnoniemieckie Badanie Nowych Odmian Róż), tworzona przez Stowarzyszenie Niemieckich Szkółkarzy przez (Bund deutscher Baumschulen, BdB), hodowców róż i niezależnych ekspertów.  Koordynatorem prac ADR jest Bundessortenamt (Federalny Urząd Ochrony Odmian Roślin), którego pracą nad różami kieruje obecnie dr Daniela Christ.

Dlaczego ADR?

Asortyment odmian róż jest bardzo duży i zagmatwany. Każdego roku na rynek wprowadzane są liczne nowości, a każda z nich zachwalana jest przez hodowców jako „najlepsza”. ADR powstał w 1948 roku, aby obiektywnie oceniać innowacje, w sposób odpowiedni do ich zamierzonego zastosowania (np. róże pnące, okrywowe, parkowe). Znak jakości ADR umożliwia użytkownikom końcowym i decydentom publicznych terenów zieloni wybór spośród zdrowych i atrakcyjnych odmian róż, które wymagają tylko niewielkiej pielęgnacji. Ogólne uprzedzenie do tych roślin, jako wymagających ciągłej opieki i intensywnej ochrony chemicznej nie ma już bowiem obecnie racji bytu. Dzięki postępowi hodowli udało się otrzymać odmiany odporne na choroby, kwitnące przez cały sezon i mało wymagające, które znakomicie sprawdzają się w ogrodach prywatnych i na publicznych terenach zieleni. Od momentu powstania w połowie ubiegłego wieku, ADR uważany jest za jeden z najtrudniejszych testów róż na świecie. Sam certyfikat nie tylko zapewnia więc przejrzystość asortymentu, ale także przyczynia się do ochrony środowiska.

12 ogrodów testowych

Europa-Rosarium w Sangerhausen, jedno z miejsc testowania odmian ADR (fot. Wikipedia)

Nowe odmiany róż są poddawane testom w 12 niezależnych ogrodach próbnych w Niemczech. Tam są uprawiane są bez stosowania ochrony chemicznej. Przez kolejne trzy lata ocenia się ich odporność na szkodniki i choroby, mróz, typ wzrostu, liczbę kwiatów, ich atrakcyjność i zapach. Najważniejszym kryterium jest jednak odporność na choroby, głównie liści (m.in. mączniak prawdziwy, rdza i czarna plamistość).  Po zakończeniu testów grupa robocza ADR przyznaje certyfikat.

Organizacja ADR powstała w 1948 r., a sam certyfikat jest nadawany od 1950 r. (jako pierwsze otrzymały go wtedy trzy odmiany z firmy Kordes: ‘Elmshorn’, ‘Gelbe Holstein’ i ‘Schweizer Gruß’). Każdego roku testowanych jest do 50 odmian róż, a do 2022 r. (certyfikat przyznano w nim 5 odmianom) przetestowano ich łącznie ponad 1600, przyznając tytuł ADR 431 odmianom. W latach 1995-2002 nie otrzymywały certyfikatów róże wielkokwiatowe. Ich odmiany, które pozytywnie przeszły testy, były jedynie oznaczane jako polecane przez ADR.

Nie na zawsze

Róża, która uzyskała certyfikat ADR, może go stracić. Dzieje się tak, jeżeli po latach okaże się, że jej odporność się pogorszyła i przestała spełniać wymagane kryteria. Od 2018 r. certyfikat nadaje się tylko na 15 lat. Po tym czasie jest odbierany lub odmiana jest poddawana ponownym testom. W latach 2018-2021 ponownej ocenie zostały poddane odmiany, które otrzymały certyfikat między 1990 a 2003 rokiem. 13 z nich ponownie go otrzymało, a pozostałe – które nie otrzymały odpowiedniej liczby punktów lub nie zostały zgłoszone przez hodowcę do ponownej oceny – straciły go.