Żywopłot zamiast ogrodzenia

Zielone żywopłoty i porośnięte pnączami podpory to dobra alternatywa dla klasycznego ogrodzenia, zwłaszcza gdy w ogrodzie, na tarasie lub balkonie brakuje miejsca. Takie zielone przesłony zapewniają prywatność, można z nich stworzyć przytulne zakątki, zamaskować śmietniki, klimatyzatory i inne mało atrakcyjne elementy. Można także stworzyć tło dla innych roślin.

Tradycyjnie żywopłot składa się z jednego lub kilku rzędów drzew czy krzewów posadzonych blisko siebie. Jednak dla tych, którzy nie mają czasu ani możliwości czekania kilku lat na docelowy efekt, dostępne są gotowe żywopłoty różnego rodzaju i wielkości. Mogą to być panele metalowe lub bambusowe pokryte pnączami, zestawy uformowanych krzewów w pojemnikach czy nawet tradycyjnie kopane ze szkółki polowej rośliny dzielone na elementy gotowego żywopłotu. Wszystko zależy od sposobu zastosowania oraz możliwości finansowych nabywcy. Jedno jest pewne – popyt na „gotowe” żywopłoty i przesłony wciąż rośnie.

Z gruntu na metry

Kopane z gruntu żywopłoty o określonej długości i wysokości powstają w szkółkach polowych, gdzie rośliny są sadzone na kwaterach i przez kilka lat formowane. W tym przypadku chodzi nie tylko o nadanie pożądanej formy części nadziemnej. Niemniej ważne jest coroczne przycinanie korzeni i uzyskanie zwartej oraz odpornej na przesadzanie bryły korzeniowej. Takie „zielone” panele z grabu, buka, laurowiśni, żywotników czy cisów wykopuje się albo w postaci odcinków o określonej długości (np. 1 m). Wtedy składają się one z kilku lub kilkunastu roślin . Możliwe jest też wykopywanie indywidualnych roślin formowanych w szpalery. Te ostatnie sadzi się później jedna obok drugiej w zachowanej kolejności. Podcinanie korzeni sprawia, że żywopłot można wykopać i dostarczyć do klienta nawet w kartonowych pudłach. Pełnią one rolę tymczasowego pojemnika transportowego dla bryły korzeniowej. W tym przypadku sadzi się go jednak u klienta zazwyczaj na początku lub pod koniec okresu wegetacji, wiosną lub jesienią.

W pojemnikach przez cały sezon

 Dla tych, którzy zielonej przesłony potrzebują np. w lecie, produkowane są żywopłoty w pojemnikach. W tym przypadku wykorzystywane mogą być opisane już panele z kwater polowych. Można też wykorzystac roślin przesadzone do pojemników-skrzynek (z tworzywa sztucznego lub tkaniny) i przetrzymane na kontenerowni do czasu, gdy korzenie dobrze przerosną podłoże. W przypadku niskich żywopłotów, np. na obwódki, w Holandii gotowe odcinki produkuje się sadząc np. bukszpan czy suchodrzew karbowanolistny w pojemnikach.

Panele z pnączy

Zielone parawany z pnączy to sposób na „żywopłoty” tańsze i szybsze w produkcji. Do tego celu najczęściej wykorzystywany jest u nas bluszcz pospolity, który utrzymuje swoje ulistnienie także zimą. Najbardziej przydatna na takie parawany jest odmiana ‘Woerner’, silnie rosnąca, a przy tym odporna na mróz. Rzadziej wykorzystywana bywa trzmielina Fortune’a. W przypadku tego gatunku do tworzenia paneli najpopularniejsza jest odmiana ‘Dart’s Blanket’ o zielonych liściach.  Do paneli z pnączy wykorzystywane są podłużne pojemniki z przymocowanym do nich panelem siatkowym. W Holandii standardowe wymiary takiego zielonego panelu to najczęściej 120 cm długości i 200 cm wysokości.    

Nie tylko liście

Podczas targów GrootGroenPlus 2022 w Zundert w Holandii firma Laxsjon Plants z tego kraju pokazała mobilne żywopłoty z nietypowych gatunków. Sadzone są w pojemnikach o długości 100 cm i szerokości 40 cm, z panelem z siatki 120 x 180 cm. Użyte do produkcji rośliny podzielone na trzy grupy. W ten sposób powstały mobilne panele ozdobne z liści bądź igieł „Hedge to go. Green Fence”, kwiatów „Hedge to go. Flower” lub z owoców „Hedge to go. Fruit”.

Jak mówił Adrie Jansenz Laxsjon Plants, w tej szkółce w pojemniku sadzi się zazwyczaj po dwie rośliny. Uprawia się je przez dwa lata rozpinając pędy na podporze. Do tworzenia kwitnących przesłon wykorzystywane są m.in. wajgele (‘Candida’, ‘Abel Carriere’), heptakodium chińskie, tawuła van Houtte’a, kalina bodnantska ‘Down’, żylistek ‘Strawberry Fields’, forsycja pośrednia ‘Lynwood’, jaśminowiec ‘Avalanche’ oraz ośnieża karolińska. Do asortymentu „zielonych” paneli wybrano: bluszcz pospolity, grap pospolity, buk pospolity, modrzew japoński i ligustr jajolistny. Mobilne żywopłoty „owocowe” tworzy się zarówno z roślin wyłącznie dekoracyjnych (ogniki, jabłonie rajskie), jak i z typowych odmian użytkowych. Do tego drugiego celu używa się jabłoni, czereśni, śliw, grusz, pigwy, porzeczek, winorośli oraz aktinidii.  Żywopłoty z Laxsjon Plants trafiają w większości na eksport, do Wielkiej Brytanii, Irlandii czy Skandynawii.

Jak dbać o zakupiony żywopłot w pojemniku?     

– Można go instalować w ogrodzie lub na tarasie przez cały sezon wegetacji.

– Dla rozwoju korzeni konieczne jest przygotowanie przepuszczalnego podłoża i np. usunięcie gruzu lub warstwy gliny z gleby w ogrodzie.

– Wykopany rów do sadzenia powinien być nieco szerszy i głębszy niż bryła korzeniowa żywopłotu.  

– Dobrze jest wsypać na spód trochę dobrego podłoża lub ziemi ogrodowej.

– W pierwszym roku po posadzeniu ważne jest podlewanie. Holenderscy dostawcy gotowych żywopłotów zalecają podanie wody w ilości 10 l/m.b., 3-4 razy w tygodniu.

– Przy sadzeniu wiosną lub latem żywopłot należy zasilić nawozem, najlepiej w proporcjach NPK 12-10-18.

– W pierwszym roku lepiej nie przycinać żywopłotu, a dłuższe pędy tylko przywiązywać do siatki.

– W kolejnych latach przycinanie jest już standardowe, zależnie od gatunku rośliny, raz lub dwa razy w roku.